متن مصاحبه آقای اینانلو با روزنامه گل

نماد ايران هم مثل خرس روس و پانداي چيني نجات پيدا مي‌كند؟

فرار پلنگ  از قتلگـــــــــــاه

كامران حسين‌پور| فدراسيون فوتبال پول ندارد، شايعه است «ائل‌خودرو ارس» اسپانسر آن جا زده و پول نمي‌دهد. تكليف اردوهاي تيم‌ملي در راه آماده‌سازي جام‌جهاني برزيل معلوم نيست. رزرو نهايي كمپ و هتل محل اقامت ملي‌پوشان در سرزمين فوتبال روي هواست و در اين ميان خبر رسيده كه فيفا تكليف «يوزپلنگ» ايراني را روشن و اجازه داده است كه روي پيراهن ملي‌پوشان با آنها به برزيل برود. البته صحبت از اسپانسرينگ لباس و پلنگ پوما نيست، صحبت از يوزپلنگ ناياب خاورميانه است كه امروز به «يوزپلنگ ايراني» مشهور شده است. (تا سال 1370 سه كشور آفريقايي، بخش‌هايي از خاورميانه و ايران زيستگاه اين يوز بود كه با منقرض شدن نسل آن در آفريقا و خاورميانه تنها چند قلاده در ايران باقي مانده است.) يوزپلنگي كه معصومه ابتكار رييس سازمان محيط زيست در ديدار با سپ‌بلاتر و كفاشيان در تهران پيشنهاد كرد تصوير آن به عنوان نماد ايران روي پيراهن ملي‌پوشان در مسابقات جام‌جهاني حك شود. نمادي كه در چند وقت اخير از اوضاع خوبي برخوردار نبوده و اخبار متفاوتي از مرگ و مير آنها در چند ماه اخير منتشر شده است.

 سال 92 سال مرگ پلنگ‌هاچند ماهي است كه اخبار نگران‌كننده‌اي از كشتار يوزپلنگ ايراني در گوشه و كنار كشور شنيده مي‌شود. يوز زيبا و نايابي كه به بهانه سرما، غذا و عدم توجه به آنها به انسان‌ها پناه آورده تا شايد جايي براي آسايش و لقمه‌اي براي غذا پيدا كند كه اين‌طور نبوده و جز ضربات مرگبار چوب و چماق چوپان‌ها و مرگ چيز ديگري عايدش نمي‌شود. آخرين نمونه در اين‌باره به زمستان سال گذشته برمي‌گردد كه سه قلاده يوزپلنگ ماده با توله‌هاي خود براي يافتن غذا به روستايي در يزد پناه برده و توسط اهالي سلاخي شده بودند. همين چند وقت پيش بود كه يك قلاده يوزپلنگ جوان در تصادف با خودروي پرايد در كرمان كشته شده و از بين رفت. البته اين بلايا فقط براي يوزپلنگ نبوده و پلنگ ايراني هم در خطر است (يوزپلنگ ايراني با پلنگ ايراني تفاوت دارد) پلنگي كه در 9 ماه اخير تعداد هشت قلاده از آن توسط شكارچيان غيرمجاز و مردم محلي از بين رفته‌اند. پانزده روز پيش يك قلاده پلنگ زيبا و ناياب در شمال خراسان با ضربات چوب و سنگ چهار چوپان قلچماق كه نگران گوسفندان گله خود بودند كشته شد. حيواني كه در ابتدا طبق گزارش محيط‌بان‌ها براثر تعقيب و گريز سگ‌هاي گله از نفس افتاده و در نهايت با ضربات هولناك گرز و سنگ چهار چوپان كشته شد. البته اين اولين و آخرين مورد نبوده و ظرف يك ماه گذشته سه قلاده ديگر از اين گونه كه قرار است يوز آن نماد ايران زمين روي لباس ملي‌پوشان باشد در استان‌هاي فارس، لرستان و يزد براي هميشه از نفس افتاده‌اند. در اين باره خبر مي‌رسد كه آمار پلنگ‌ها هنوز مانند يوزپلنگ‌ها كه در خطر انقراض هستند به مراحل نگران‌كننده نرسيده اما اين هم دليل نمي‌شود كه دست روي دست گذاشته و شاهد مرگ و مير آنها به بهانه‌هاي مختلف باشيم. در سال 1392 در چند ماه گذشته 8 قلاده پلنگ و يك قلاده يوز ايراني بر اثر برخورد با افراد محلي، شكارچيان، چوپان‌ها و تصادف با اتومبيل كشته شده‌اند. گونه‌هاي نايابي كه فقط به بهانه غذا به سمت انسان‌ها آمده و جز مرگ چيزي عايدشان نمي‌شود.

 نجات يوز ايراني به بهانه فوتبالچند سالي است كه مسابقات و تورنمنت‌هاي جهاني محلي براي توجه به مسايل زيست محيطي و فرهنگي كشورها شده. اولين بار روس‌ها با خرس خود كه در خطر انقراض بود وارد شده و پس از آنها چيني‌ها پانداهاي‌شان را مطرح كردند. در جام جهاني 2014 هم برزيلي‌ها نوعي مورچه‌خوار محلي را (با نام آرماديلو) كه در خطر انقراض است نماد مسابقات كرده‌اند و همين بهانه‌اي شد تا فعالان محيط زيست داخلي به فكر نجات يوز ايراني بيفتند. يوزي كه روزگاري 500 قلاده آن در دشت‌هاي ايران رها و امروز تنها 60 تا 70 قلاده از آن باقي مانده است. براي همين بود كه ابتكار در ديدار با بلاتر پيشنهاد كرد اين گونه ناياب روي پيراهن ملي‌پوشان قرار بگيرد كه خبر مي‌رسد با آن موافقت كرده‌اند. نمادي كه فضايي 100 ميلي‌متري را روي پيراهن ملي‌پوشان مي‌گيرد و قرار است به بقاي آن كمك شود. يوزپلنگي كه سازمان ملل و ديگر سازمان‌هاي زيست محيطي جهاني براي حفظ آن برنامه ويژه‌اي دارند تا نسلش منقرض نشود. با اين حال بايد منتظر ماند و ديد كه آيا يوزپلنگ ايراني مي‌تواند با نشستن روي پيراهن تيم ملي و فرار به كارناوال جهاني فوتبال بقاي بلندمدت خود را تضمين كند.

برزيلي‌ها هم يك مورچه‌خوار را سمبل‌ بازي‌ها كردند

اينانلو: به اين وسيله اعلام مي‌كنيم

يوز ايراني منقرض نشده

فتح‌ا...زاده بداند يوز ايراني گاو و گوسفند نيست

ايرج باباحاجي| قرار گرفتن تصوير يوزپلنگ ايراني به عنوان نماد ايران روي پيراهن ملي‌پوشان در بازي‌هاي جام جهاني 2014 برزيل و وضعيت زيست محيطي اين حيوان بهانه‌اي شد تا گفت‌وگويي با محمدعلي اينانلو فعال محيط زيست و سردبير سابق نشريه شكار و طبيعت و البته گزارشگر قديمي واليبال انجام دهيم كه به اين شرح است.

 اين داستان قرار گرفتن تصوير يوزپلنگ ايراني به عنوان نماد ايراني روي پيراهن ملي‌پوشان در جام جهاني برزيل از كجا پيدا شد؟

اين برنامه كار يا پيشنهاد يك نفر يا دو نفر نيست. يك كار گروه مركب از افرادي از محيط زيست، فعالان محيط زيست، فدراسيون فوتبال و سازمان ميراث فرهنگي به دنبال اين برنامه بودند.

 در اين باره بيشتر توضيح مي‌دهيد؟

در نشست‌هايي كه با مهندس جوكار رييس پروژه حفظ يوزپلنگ ايراني در سازمان محيط زيست به همراه افراد اين كارگروه (شامل تعدادي روزنامه‌نگار، آقاي هوشنگ نصيرزاده و تعدادي از فعالان محيط زيست) داشتيم متوجه شديم يوز ايراني در خطر انقراض قرار گرفته است. بابت همين به سراغ آقاي كي‌خواه معاون محيط زيست رفته و برنامه در دفتر ايشان نهايي شد. البته آقاي نصيرزاده هم از لحاظ مقررات و قوانين اطلاعات ذي‌قميتي را در اختيارمان گذاشت كه مثلا چه مقدار از فضاي پيراهن در اختيارمان است.

 چه مقدار فضا از پيراهن تيم ملي در اختيار يوزپلنگ ايراني قرار گرفته است؟

صد ميلي‌متر به اندازه كارت ملي.

 طرح انتخاب شده است؟

بله طرحي با همفكري دوستان كشيده شد كه نهايي شده و قرار است همان روي پيراهن بچه‌ها حك شود. خوشبختانه به ما خبر دادند فيفا هم موافقت كرده كه اين جا بايد به زحمات خانم ابتكار هم اشاره كنم كه ايشان پس از طرح اين پيشنهاد از آن استقبال كرده و در ديداري با آقاي سپ بلاتر در تهران آن را مطرح كرد. طرحي كه آقاي فتح‌ا...زاده به آن معترض شد.

 اما اعتراض آقاي فتح‌ا...زاده به عدم ديدار با مسوولان فيفا بود؟

(با خنده) آقاي فتح‌ا...زاده معترض شدند كه سپ بلاتر را بردند گاو و گوسفند نشانش دادند. ايشان بايد بداند كه يوزپلنگ ايراني گاو و گوسفند نيست بلكه گونه بسيار باارزشي است.

 درباره تاثير اين نماد روي پيراهن ملي‌پوشان صحبت مي‌كنيد؟

ببينيد در درجه اول از لحاظ سياسي به نفع ماست. 30 سال است كه دول غربي با ضد تبليغات خود تصاوير خوبي را از ملت ما ارايه نمي‌دهند كه همين نشان مي‌دهد ملت ما در فكر حفظ حيات وحش در انقراض هم هست. از سويي ديگر خود برزيلي‌ها نوعي مورچه‌خوار در انقراض با نام «آرماديلو» را كه محل زيست آن خود برزيل بود نماد بازي‌ها كرده‌اند كه نشان مي‌دهد جام جهاني فقط فوتبال نيست و مي‌توان از اين استفاده‌ها هم كرد. ما هم به همراه آنها يوزپلنگ خود را معرفي مي‌كنيم. البته اين كار براي بار اول نيست و به زماني برمي‌گردد كه روس‌ها و چيني‌ها هم خرس و پانداي خود را در عرصه ورزش مطرح كردند.

 به غير از ايران و برزيل كشور ديگري از اين كارها كرده است؟

تا آنجا كه خبر دارم فقط ما و برزيل اين كار را كرديم هر چند روس‌ها براي المپيك زمستاني سال آينده كه در سوچي روسيه برگزار خواهد شد از ايران دو پلنگ ايراني قرض كرده‌اند تا آن را با عنوان پلنگ سوچي معرفي كنند.

 پس كشورهاي ديگر هم حواس‌شان به پلنگ ايراني است؟

همين طور است. البته ما درباره يوزپلنگ ايراني صحبت مي‌كنيم كه طبق اعلام نشريه حيات وحش بي‌بي‌سي نسل آن در سال 1370 منقرض شده كه به عنوان سردبير نشريه شكار و طبيعت نامه‌اي براي‌شان ارسال كرده و خبر دادم كه نقشه شما احتياج به تصحيح دارد و يوزپلنگ ايراني كه يك زماني معروف به يوزپلنگ خاورميانه بود در ايران منقرض نشده كه قبول كرده و گزارش خود را درست كردند.

 آقاي اينانلو، حتما خبر داريد كه مردم ما رفتار خوبي با يوزپلنگ ايراني نداشته و آنها را از بين مي‌برند؟

اتفاقا به نكته خوبي اشاره كرديد. يك زماني چوپان‌ها و اهالي روستاهايي كه با يوزپلنگ يا پلنگ روبه‌رو مي‌شدند آن را مي‌كشتند. آخرين نمونه هم كشتن سه قلاده يوزپلنگ ماده با توله‌هايش در يزد بود. در اين مدت با گزارش‌ها و تبليغاتي كه داشتيم فرهنگ‌سازي شده كه يوزپلنگ به گله‌ها و انسان‌‌ها حمله نمي‌كند و خوشبختانه بعد از آن ديگر موردي بابت مرگ ومير آن مشاهده نشد. البته خطرات جاده‌اي و تصادف همچنان پابرجاست كه چند وقت پيش يك قلاده يوزپلنگ در كرمان تصادف كرد و از بين رفت.

 اين حيوانات بيشتر در فصل سرما به خاطر كمبود غذا به انسان‌ها نزديك مي‌شوند؟

دقيقا همين طور است و دنبالش هستيم كه راهكار مناسبي براي آن پيدا كرده و شاهد اين موارد نباشيم.

 زيستگاه يوزپلنگ ايراني در كشور ما كجاست؟

در پارك ملي كوير(نزديك ورامين)، پارك ملي توران (شاهرود) و مناطق حفاظت شده يزد زندگي مي‌كنند.

 آيا حك شدن نماد آن روي پيراهن ملي‌پوشان تاثيري در فرهنگ‌سازي و حفظ اين گونه دارد؟

نمي‌شود گفت ندارد اما فضاي پيراهن‌ها كم است. فدراسيون بايد كمك كند تي‌شرت‌هايي با تصوير يوزپلنگ در برزيل پخش شود، تراكت زده شود و كارهاي تبليغاتي تا همين 60،70 قلاده كه مانده‌اند حفظ شود. البته اميدوارم شهرداري هم كمك كرده و بيلبوردهايي كه خالي مي‌ماند را تا زمان اجاره رفتن دوباره به اين فرهنگ‌سازي‌ها اختصاص دهد تا به حفظ گونه آن كمك شود.

 به نظرتان يوزپلنگ ايراني براي تيم ملي در جام‌جهاني شانس مي‌‌آورد؟

اميدوارم اين طور شود. به هرحال ملي‌پوشان به حفظ نسل آن كمك مي‌كنند و اميدوارم در بازي‌هاي خود با آرژانتين، نيجريه و بوسني با شانس روبه‌رو و به دور بعد صعود كنند.

 



مطلب را به اشتراک بگذارید به اشتراک گذاری در گوگل پلاس به اشتراک گذاری در LinkedIn به اشتراک گذاری در فیس بوک به اشتراک گذاری در کلوب به اشتراک گذاری در فیس نما به اشتراک گذاری در توییتر
برچسب ها
نظر کاربران
نظر شما

نام : *
 

ایمیل : *
   

شماره همراه : *
 

متن پیام : *
 



کد بالا را در کادر وارد نمایید :